Chào mọi người, series Express framework trước đây mình viết trên Express 4 và vẫn còn dang dở. Đến nay Express đã lên phiên bản 5 với khá nhiều thay đổi, nên mình sẽ viết một series mới từ đầu trên nền Express 5.
Trong series này, chúng ta sẽ vừa học vừa xây dựng một ứng dụng blog tên là MiniBlog. Để theo được series, các bạn cần biết JavaScript và Node.js cơ bản.
Bài đầu tiên mình sẽ giới thiệu Express là gì và điểm qua những tính năng mới trong Express 5 so với Express 4. Mỗi thay đổi sẽ được nói chi tiết ở bài tương ứng (mình có ghi số bài ở từng mục).
1. Express là gì?
Express là một web framework nhỏ gọn, linh hoạt cho Node.js.
Express chỉ cung cấp những thứ cốt lõi nhất: định tuyến (routing), middleware, các hàm tiện ích cho request/response và template engine. Còn lại như kết nối database, xác thực hay validate, các bạn tự chọn thư viện phù hợp và ghép vào.
Dù có nhiều framework mới hơn, Express vẫn rất đáng học vì:
- Đây là framework Node.js phổ biến nhất, rất nhiều thư viện middleware được viết cho Express.
- Nhiều framework khác xây dựng trên nền Express. VD: NestJS mặc định dùng package
@nestjs/platform-express, nên hiểu Express sẽ giúp các bạn học NestJS dễ hơn (mình cũng đang viết series NestJS). - Express không áp đặt cấu trúc, giúp các bạn hiểu rõ một ứng dụng web Node.js hoạt động như thế nào.
2. Express 5 và yêu cầu Node.js.
Express 5 có bản alpha đầu tiên từ năm 2014, nhưng phải đến 10/09/2024 bản chính thức 5.0.0 mới được phát hành. Tại thời điểm viết bài, phiên bản mới nhất là 5.3.0, và cài bằng npm install express sẽ nhận Express 5.
Express 5 yêu cầu tối thiểu Node.js 18. Express 4 vẫn được hỗ trợ, nhưng dự án mới các bạn nên dùng luôn Express 5.
Series này mình sẽ dùng Node.js 24 LTS, Express 5.x và JavaScript ESM (import/export), không dùng TypeScript.
3. Tự xử lý lỗi trong async handler.
Đây là thay đổi được chờ đợi nhất. Ở Express 4, nếu một hàm async bị lỗi thì Express không bắt được lỗi đó. Với Node.js hiện tại, promise bị reject mà không được xử lý sẽ làm dừng luôn cả ứng dụng. Vì vậy chúng ta phải tự try/catch rồi gọi next(err):
- Đoạn trích, Express 4
app.get('/posts/:slug', async (req, res, next) => {
try {
const post = await findPost(req.params.slug);
res.json(post);
} catch (err) {
next(err);
}
});
Từ Express 5, lỗi được throw trong hàm async (hoặc promise bị reject) sẽ tự động được chuyển cho phần xử lý lỗi, giống như gọi next(err).
VD: Hàm findPost giả lập một lỗi khi đọc dữ liệu.
- app.js
import express from 'express';
const app = express();
// Giả lập hàm đọc dữ liệu bị lỗi
async function findPost(slug) {
throw new Error(`Không tìm thấy bài viết ${slug}`);
}
app.get('/posts/:slug', async (req, res) => {
const post = await findPost(req.params.slug);
res.json(post);
});
app.listen(3000);
curl -i http://localhost:3000/posts/hello-express
# HTTP/1.1 500 Internal Server Error
Ứng dụng không bị dừng mà trả về response 500 từ phần xử lý lỗi mặc định của Express. Cũng file này chạy với Express 4 thì process Node.js sẽ thoát ngay khi có request. Cách viết phần xử lý lỗi riêng mình sẽ hướng dẫn ở Bài 7.
4. Cú pháp route mới.
Express 5 dùng phiên bản mới của thư viện path-to-regexp để khớp đường dẫn, nên cú pháp route thay đổi một chút:
- Ký tự đại diện
*phải có tên:/*splatthay cho/*. - Không còn dùng
?cho phần tùy chọn, thay vào đó là dấu ngoặc nhọn{}. - Không viết biểu thức chính quy (regex) trong chuỗi đường dẫn nữa. Các ký tự
()[]?+!được dành riêng, muốn dùng thì phải escape bằng dấu\, trong chuỗi JavaScript viết thành\\, VD:'/files/\\(1\\)'.
VD:
- routes.js
import express from 'express';
const app = express();
app.get('/files/*splat', (req, res) => {
res.json(req.params);
});
app.get('/download/:file{.:ext}', (req, res) => {
res.json(req.params);
});
app.listen(3000);
// GET /files/images/logo.png => {"splat":["images","logo.png"]}
// GET /download/report.pdf => {"file":"report","ext":"pdf"}
// GET /download/report => {"file":"report"}
Các bạn để ý là giá trị của wildcard giờ là một mảng các đoạn đường dẫn, và tham số không khớp sẽ không có trong req.params. Nếu vẫn viết app.get('/*', ...) như Express 4, ứng dụng sẽ báo lỗi ngay khi khởi động:
PathError [TypeError]: Missing parameter name at index 2: /*; visit https://git.new/pathToRegexpError for info
Route và cú pháp đường dẫn sẽ được nói kỹ ở Bài 3.
5. Thay đổi của req.body và req.query.
Ở Express 4, khi đã dùng middleware đọc body (VD: express.json()) mà request không có body phù hợp thì req.body là object rỗng {}. Từ Express 5, trường hợp này req.body là undefined (chưa dùng middleware nào thì cả hai phiên bản đều là undefined), nên các bạn luôn kiểm tra req.body trước khi dùng.
Với req.query, Express 5 đổi query parser mặc định từ "extended" sang "simple". Parser này không còn tạo object lồng nhau từ cú pháp [], và req.query giờ là getter nên không gán lại được (req.query.page = 1 không còn tác dụng).
- body-query.js
import express from 'express';
const app = express();
app.post('/posts', (req, res) => {
console.log(req.body); // undefined
res.sendStatus(201);
});
app.get('/search', (req, res) => {
res.json(req.query);
});
app.listen(3000);
// GET /search?tag=express&tag=node => {"tag":["express","node"]}
// GET /search?author[name]=tai => {"author[name]":"tai"}
Ngoài ra, express.urlencoded() giờ có option extended mặc định là false. Request và response sẽ có ở Bài 5, còn đọc dữ liệu form ở Bài 10.
6. Các phương thức bị bỏ.
Nhiều phương thức đã bị đánh dấu deprecated từ Express 4 nay bị bỏ hẳn hoặc đổi cách gọi:
app.del()bị bỏ, dùngapp.delete().req.param(name)bị bỏ, lấy trực tiếp từreq.params,req.bodyhoặcreq.query.res.sendfile()đổi thànhres.sendFile().req.acceptsCharset(),req.acceptsEncoding(),req.acceptsLanguage()đổi sang dạng số nhiều:acceptsCharsets(),acceptsEncodings(),acceptsLanguages().res.redirect('back')không còn hỗ trợ, dùngres.redirect(req.get('Referrer') || '/').
Nguy hiểm hơn là các cách gọi truyền status code ở vị trí cũ. Chúng không báo lỗi mà chạy sai một cách âm thầm:
- Đoạn trích
// Express 4: trả về status 404
// Express 5: trả về status 200 với body là số 404
res.send(404);
res.sendStatus(404); // Cách đúng
// Express 5: bỏ qua 201, trả về status 200
res.json({ id: 1 }, 201);
res.status(201).json({ id: 1 }); // Cách đúng
// Express 5: res.redirect(url, status) gây lỗi 500
res.redirect(301, '/posts'); // Cách đúng: status đứng trước
Một vài thay đổi khác: express.static() giờ mặc định bỏ qua cả thư mục bắt đầu bằng dấu chấm (như .well-known, sẽ nói ở Bài 9), app.listen() chuyển lỗi (VD: cổng đã bị chiếm) vào callback thay vì throw. Để nâng cấp một ứng dụng Express 4, đội ngũ Express có sẵn bộ codemod tự sửa phần lớn các thay đổi trên:
npx codemod@latest @expressjs/v5-migration-recipe
Danh sách đầy đủ các thay đổi các bạn có thể xem tại đây.
7. Giới thiệu ứng dụng MiniBlog.
MiniBlog là một blog nhiều tác giả mà chúng ta sẽ xây dựng dần qua từng bài:
- Trang web render bằng EJS: danh sách bài viết, chi tiết bài viết, form viết bài, bình luận.
- Tác giả đăng ký, đăng nhập để viết bài và upload ảnh đại diện cho bài viết.
- REST API
/api/v1xác thực bằng JWT, có phân trang và tìm kiếm. - Dữ liệu gồm ba bảng
users,postsvàcomments. Đến Bài 11 dữ liệu lưu tạm trong bộ nhớ, từ Bài 12 chuyển sang MySQL.
Cuối series, chúng ta sẽ viết test và deploy MiniBlog lên server.
8. Lời kết.
Trên đây là những tính năng mới trong Express 5: async handler tự chuyển lỗi, cú pháp route mới, thay đổi của req.body/req.query và các phương thức bị bỏ. Bài sau mình sẽ hướng dẫn mọi người cài đặt Express 5 và tạo ứng dụng đầu tiên, cũng là bước khởi tạo project MiniBlog.
Đăng ký nhận tin.
Chúng tôi chỉ gửi tối đa 2 lần trên 1 tháng. Tuyên bố không spam mail!





0 Comments